De Staart als schuillocatie

16 okt 2020

De Staart is een hooggelegen, buitendijks gebied van Dordrecht. De hoge ligging, vlakbij de stad enerzijds en de natuur van de Hollandse Biesbosch anderzijds, maakt het tot een interessant gebied met veel potentie. Vanuit meerdere invalshoeken.

Bijvoorbeeld uit het oogpunt van waterveiligheid. In geval van overstroming van lagere gedeeltes van Dordrecht kan De Staart dienen als opvanglocatie voor geëvacueerde Dordtenaren. Met de alsmaar stijgende zeespiegel zijn dit scenario’s waar we nu al naar kijken. Maar de wijk is ook uniek gelegen tussen de historische stad Dordrecht, omringd door water en grenzend aan het beschermde natuurgebied Nationaal Park De Biesbosch. En dat maakt het tot een aantrekkelijke plek om te wonen. Kortom: een uitdaging op het snijvlak van waterveiligheid, ruimtelijke ontwikkeling, bereikbaarheid en natuurontwikkeling. Iets wat om een integrale aanpak vraagt.

Europees Interreg project C5a

Over dit vraagstuk buigen experts zich in het kader van het Europese Interreg-project C5a. C5a ontwikkelt een integrale aanpak voor klimaatadaptatie in zeven case studies. In de case study ‘De Staart’ werkt de gemeente Dordrecht samen met Rijkswaterstaat en de Internationale Architectuur Biennale Rotterdam (IABR). Afgelopen periode vond een serie workshops plaats om tot een toekomstvisie voor De Staart te komen. Dat gebeurde onder de noemer ‘Waterveiligheid als hefboom voor duurzame gebiedsontwikkeling’. Wat is er nodig om De Staart in te richten als grootschalige schuillocatie voor als Dordrecht bedreigd wordt door overstromingen?

Integrale oplossing

Een belangrijk aspect voor de ontwikkeling en leefbaarheid van het gebied is: bereikbaarheid. Welke infrastructuur kan beschikbaar blijven tijdens een overstroming? Een betere ontsluiting van het gebied draagt ook bij aan het beleven van de natuur, en daarmee ook aan de natuurontwikkeling. In te toekomst moeten wonen, werken (industrie), recreëren en natuur allemaal een plek krijgen op De Staart. Een integrale oplossing behoort zeker tot de mogelijkheden, was de conclusie van de deelnemers aan de workshop. Wel is het een voorwaarde dat de vervuilde grond en bijbehorende milieuproblematiek eerst worden opgelost.

Mobiliteit

In de workshop werd er ook gekeken naar aspecten als zeespiegelstijging en veranderingen in mobiliteit. Verschillende scenario’s, trends en ontwikkelingen spelen hierbij een rol. Denk bijvoorbeeld aan deelmobiliteit (van bezit naar gebruik van vervoersmiddelen). En de e-bike en step als vormen van individuele mobiliteit.

Er waren tijdens de workshop drie tafels: Natuurontwikkeling, Waterveiligheid en Ruimtelijke ontwikkeling/bereikbaarheid. Aan de tafels keken de deelnemers naar twee scenario’s: beschermen gesloten en beschermen open. De Beschermen-gesloten variant houdt in dat heel Nederland permanent is afgesloten van zee. Rivieren worden dan met grote gemalen afgepompt in de Noordzee.

Natuurontwikkeling

De deelnemers aan de tafel Natuurontwikkeling stelden dat het scenario van beschermen gesloten een groot effect heeft op de natuur. Want dan verdwijnen onmiddellijk de getijden. Bij een beschermen open scenario gaan de veranderingen in de natuur geleidelijk. Pas bij een zeespiegelstijging van 2 meter overstromen de graslanden en verdwijnen de oevers. Daarom moeten we nu al kijken naar kenmerkende natuurwaarden die we willen behouden.

Waterveiligheid

Als het op waterveiligheid aankomt, is het evacuatieprobleem in het scenario ‘beschermen gesloten’ bijna weg. Want er zullen dan geen overstromingen uit zee meer zijn. Bij het scenario ‘beschermen open’ blijft De Staart juist wel belangrijk als evacuatiegebied.

Bereikbaarheid

Om ruim baan te geven aan nieuwe vormen van mobiliteit zagen deelnemers aan de tafel Ruimtelijke ordening/bereikbaarheid investeren in een water-robuuste fietsboulevard als cruciaal. Ook moet er een goede verbinding zijn met openbaar vervoer en stations op De Staart. Temeer omdat de auto naar verwachting uit het stadsbeeld zal verdwijnen.

Uit oogpunt van zowel waterveiligheid als het grondvervuilingsprobleem zouden publieke gebieden op De Staart alvast een meter opgehoogd kunnen worden.

Er is veel enthousiasme onder de deelnemers aan de workshop. Graag geven ze hier een vervolg aan, waarin ze de opgehaalde inzichten vertalen in beleid en concrete projecten.

Meer nieuws


Vanavond hoogwater

5 jan 2022

Er is hoogwater op komst. Het is de verwachting dat vanavond, woensdag 5 januari, tussen 20.00 en 21.00 uur het water stijgt naar 1,81 meter boven NAP...

Lees meer

Er is hoogwater op komst. Het is de verwachting dat vanavond, woensdag 5 januari, tussen 20.00 en 21.00 uur het water stijgt naar 1,81 meter boven NAP. Dat meldt Rijkswaterstaat. De kans op overlast is beperkt, maar in het historische havengebied kan water op een aantal kades komen te staan. De Kraansteiger is de laagste kade in onze stad. Die zetten we woensdag voor een deel af met linten. Parkeren is daar dan ook niet meer mogelijk. Door golfslag van passerende vrachtschepen kan er ook water komen op de kades van de Leuvehaven en de Bomkade. Wil je op de hoogte blijven? Meld je dan aan voor de hoogwater nieuwsbrief van de Gemeente Dordrecht via bit.ly/3zoUygj.

Dordts klimaatproject Europese publieksfavoriet

3 dec 2021

Het Dordts-Europese klimaatadaptieproject BEGIN is dik in de prijzen gevallen bij de RegioStars Awards van de Europese Commissie. Het project kreeg ni...

Lees meer

Het Dordts-Europese klimaatadaptieproject BEGIN is dik in de prijzen gevallen bij de RegioStars Awards van de Europese Commissie. Het project kreeg niet alleen de publieksprijs in de categorie \'Green Europe\' maar sleepte ook de algemene \'Public Choice Award\' in de wacht. Dit betekent dat BEGIN dit jaar van alle Europese projecten de meeste stemmen van het publiek heeft gekregen. Eurocommissaris Elisa Ferreira maakte de winnaars gisteravond bekend via een livestream uitzending vanuit Brussel. De RegioStars Award is een jaarlijkse excellentie prijs van de Europese Commissie. Hiermee wil de Commissie laten zien hoe inspirerende, lokale projecten met steun van de Europese Unie een belangrijke bijdrage leveren aan een slimme, groene economie in de regio\'s. Aanvankelijk zouden de prijzen uitgereikt worden tijdens een ceremonie in Dubrovnik, Kroatië. Vanwege de beperkende maatregelen rondom covid in diverse lidstaten van de Europese Unie heeft men echter gekozen voor het alternatief van een livestream vanuit Brussel. Dat maakt de feestvreugde onder de BEGIN partners er echter niet minder om. De dubbele prijs is een flinke opsteker voor de gemeente Dordrecht, die \'lead partner\' (internationaal trekker) is van het project. BEGIN BEGIN staat voor \'Blue Green Infrastructures Through Social Innovation\'. Het project is in 2014 gestart. Het heeft als algemeen doel om effectieve oplossingen te bieden voor aanpassing aan de klimaatverandering door \'blauwe en groene\' infrastructuur (BGI) toe te voegen in stedelijke gebieden. Dit gebeurt in nauwe samenwerking met bewoners en lokale partners (\'social innovation\'). Zo worden buurten beter ingericht om met de gevolgen van klimaatverandering om te gaan. Er is dan sprake van minder hittestress, minder wateroverlast en een gezondere, groenere leefomgeving. Kennisdeling Een belangrijk aspect van BEGIN is de kennisuitwisseling tussen de deelnemende partners. 16 organisaties – 10 steden en 6 kennisinstellingen - werken samen uit 6 landen rondom de Noordzee: België, Duitsland, Noorwegen, Zweden, het Verenigd Koninkrijk en Nederland. In totaal werden in afgelopen jaren 35 projecten opgeleverd die, naast vergroening en waterberging, klimaatproblemen zoals overstromingsgevaar met 30 procent hebben verminderd. Dit alles door toevoeging van hypermoderne infrastructuur, zoals groene corridors en duurzame stedelijke afwateringssystemen. Dordtse resultaten Met financiële middelen en expertise vanuit BEGIN heeft Dordrecht in de afgelopen jaren meerdere projecten gerealiseerd. Er werd groen toegevoegd in versteende wijken, zoals de Vogelbuurt. In het Sterrenburgpark zorgde water voor veel overlast. Het park werd in samenwerking met omwonenden opnieuw ingericht met onder andere een natuurlijke waterspeelplaats. In het Dubbeldemondepark zijn diverse maatregelen doorgevoerd om de biodiversiteit te verbeteren. De ontwikkeling van het plan om de Dordwijkzone om te vormen tot een Stadspark XXL werd mede mogelijk gemaakt door de samenwerking in BEGIN. En dat geldt ook voor de plannen voor een getijdenpark op De Staart. Bewustwording Ellen Kelder, opgavemanager Groenblauwe Stad en internationaal leider van BEGIN, over de internationale samenwerking: \"Wat we de afgelopen jaren hebben geleerd is om te gaan met klimaatextremen. Dit vraagt naast veel groen in de steden ook veel bewustwording bij de bewoners. We moeten het samen doen. Bij gemeenten en andere overheden en kennisinstellingen zit veel kennis over wat er kan gebeuren als het heel warm wordt in een stad. Hoe zorg je dat ouderen, die hier vaak het meest kwetsbaar voor zijn, weten wat ze moeten doen om een hittegolf te doorstaan? Hoe weten bewoners wat ze moeten doen als het hevig gaat regenen? En wat als er een orkaan voorspeld is, wat moeten ze dan doen? Dat vertel je ze niet als het zich voordoet, maar van te voren zodat men zich kan voorbereiden. En dat is een uitdaging, maar wel een noodzaak. Want juist dat kan de meeste schade voorkomen en levens redden!\" De Staart Ellen Kelder is blij met het geboekte succes en de resultaten, maar houdt de blik op de toekomst: \"We blijven werken aan nieuwe oplossingen om goed voorbereid om te gaan met de gevolgen van klimaatverandering. Dat doen we met partners én vooral ook met inwoners. Verder zetten we in op gebiedsontwikkeling van De Staart. Van een kwetsbare wijk, waar de voorzieningen terugliepen, gaan we investeren in de ontwikkeling naar een duurzame, inclusieve wijk. Met meer groen en direct grenzend aan natuurgebied Nationaal Park De Biesbosch is het een unieke plek om te wonen en te recreëren. Bovendien speelt deze wijk een belangrijke rol als opvanglocatie bij een eventuele overstroming. Ook daar zullen we de wijk op inrichten.\" Trots Wethouder Marco Stam (klimaatadaptatie) reageert trots op het winnen van de publieksprijzen: \"Uit honderden Europese projecten is BEGIN als grote publieksfavoriet uit de bus gekomen. Dordrecht, als trekker van het project, staat met het winnen van de Regiostars Awards internationaal nóg meer op de kaart. Onze stad is hiermee een inspirerend voorbeeld voor andere Europese steden, regio\'s en landen\". Bekijk hieronder het filmpje met de bekendmaking van BEGIN als winnaar van de Public Choice Award en daaronder het nominatiefilmpje van BEGIN. https://vimeo.com/652620694 https://youtu.be/wfPPJb7VYY0

Scholieren planten dubbel Tiny Forest

29 nov 2021

Dordrecht is maar liefst twee Tiny Forests rijker! Leerlingen van IKC De Fontein en Kindercampus OBS Albatros hebben vandaag aan de Van Gendtstraat na...

Lees meer

Dordrecht is maar liefst twee Tiny Forests rijker! Leerlingen van IKC De Fontein en Kindercampus OBS Albatros hebben vandaag aan de Van Gendtstraat naast elkaar het tweede en derde Tiny Forest in Dordrecht geplant. Dit deden ze samen met IVN Natuureducatie en gemeente Dordrecht. Wethouder Marco Stam onthulde de naam van het nieuwe, dubbele minibos: Beastbos. Een Tiny Forest is een minibos ter grootte van een tennisbaan. Het bijzondere aan het Tiny Forest aan de Van Gendtstraat is dat het extra groot is. Dit komt omdat het twee Tiny Forests naast elkaar zijn. Het heeft ongeveer de oppervlakte van twee tennisbanen. Daarbovenop hebben we een gedeelte toegevoegd dat is ingezaaid met een kruidenmengsel dat de biodiversiteit ten goede komt. Minibos voor mens en dier Een Tiny Forest is niet alleen een prettige plek voor vlinders, vogels, bijen en kleine zoogdieren. Ook voor mensen is het er aangenaam verblijven. Met een minibos in de buurt hebben buurtbewoners een prettige en gezonde plek om elkaar te ontmoeten. En de scholieren hebben er een groene speelplek bij. Leren in en van de natuur Spelen en leren op groene plekken, zoals een Tiny Forest, heeft veel voordelen. Kinderen kunnen er hun creativiteit kwijt en spelen gevarieerder. Ook is het een buitenlokaal dat leerkrachten kunnen gebruiken voor het dagelijkse onderwijs in een contextrijke omgeving. Denk bijvoorbeeld aan leren over de Nederlandse natuur, zoals bodemdiertjes en planten en bomen. Het is een gezonde en inspirerende plek waar kinderen leren in en van de natuur. Biodiversiteit Wethouder Marco Stam is blij met het extra grote Dordtse minibos. \"In Dordrecht hechten we een groot belang aan ons groen. Groen draagt in belangrijke mate bij aan de gezondheid en het welzijn van mens en dier. Daarnaast zorgen de Tiny Forests voor meer biodiversiteit op het Eiland van Dordrecht. Ook vanuit het oogpunt van klimaatverandering spelen ze een grote rol. Ze helpen bij de bestrijding van hittestress op hete dagen. Bij zware buien leveren ze een bijdrage om water op te vangen.\" Beastbos De kinderen van IKC De Fontein en Kindercampus OBS Albatros hebben zelf de naam \'Beastbos\' bedacht van het nieuwe minibos. Het Tiny Forest bevat minstens 25 verschillende soorten bomen en heesters. Het zijn allemaal inheemse soorten. Deze soorten hebben zich na de laatste ijstijd spontaan in Nederland gevestigd. Inheemse planten zijn beter bestand tegen ziektes en trekken meer bijen, vlinders en vogels aan dan exotische soorten. De leerlingen adopteerden ieder hun eigen boom, door er een houten boomlabel aan te hangen. Zo kunnen zij de groei van hun boom het hele jaar door volgen. 800 bomen voor 800 jaar Dordrecht In 2020 had Dordrecht 800 jaar stadsrechten. Voor die gelegenheid plant de gemeente 800 extra bomen, verdeeld over een aantal projecten. Zo waren er 80 gratis Jubileumbomen voor particulieren. We hebben bomen geplant langs de N3 en aan de Maasstraat hebben we het kastanjearboretum aangelegd. Ook de Tiny Forests zijn onderdeel van deze 800 bomen voor 800 jaar Dordrecht. In 2019 werd het eerste Tiny Forest aangelegd: het Krispijnbos aan de Nassauweg. Met het dubbele Tiny Forest Beastbos aan de Van Gendstraat heeft Dordrecht nu 3 Tiny Forests.


  Nieuwsoverzicht
privacy